కృష్ణా డెల్టాను ఆదుకున్న పట్టిసీమ

• కృష్ణా డెల్టాను ఆదుకున్న పట్టిసీమ
• నారుమడులకు నీరు విడుదల
• నాడు విమర్శలు-నేడు ప్రశంసలు

ఎం.గణేశ్, జర్నలిస్టు

ప్రారంభంలో తీవ్ర రాజకీయ విమర్శలు, కాగ్ అభ్యంతరాలు ఎదుర్కొన్న పట్టిసీమ ఎత్తిపోతల పథకం, ప్రస్తుతం కృష్ణా డెల్టా రైతులకు ఆపద్బాంధవుడిగా నిలిచింది. కృష్ణా నది ఎగువ ప్రాంతాల్లో వర్షాభావ పరిస్థితుల కారణంగా ప్రకాశం బ్యారేజీకి నీటి ప్రవాహం తగ్గడంతో, గోదావరి వరద జలాలను పట్టిసీమ ద్వారా మళ్లించి డెల్టాలోని దాదాపు ఐదు లక్షల ఎకరాల ఆయకట్టును అధికారులు కాపాడుతున్నారు. పోలవరం ప్రాజెక్టు నిర్మాణం పూర్తికాకముందే, దాని కుడి ప్రధాన కాలువ వ్యవస్థను ముందస్తుగా వినియోగించుకునేలా 2015లో ఈ పథకాన్ని రూపొందించారు.

• నిర్మాణ రికార్డు: పరిపాలనా అనుమతులు వచ్చిన కేవలం 161 రోజుల్లోనే తొలి పంపు ద్వారా నీటి  తరలింపును ప్రారంభించారు.

• పంపుల సామర్థ్యం: మొత్తం 24 నిలువు టర్బైన్ పంపుల ద్వారా 8,500 క్యూసెక్కుల నీటిని ఎత్తిపోసే సామర్థ్యం ఈ పథకానికి ఉంది.

• మళ్లింపు మార్గం: పట్టిసీమ పంప్‌హౌస్ నుంచి పోలవరం కుడి కాలువ ద్వారా సుమారు 180 నుండి 188 కిలోమీటర్లు ప్రయాణించి ఈ నీరు ప్రకాశం బ్యారేజీకి చేరుకుంటుంది.

• ప్రయోజనం: కృష్ణా డెల్టాకు గోదావరి నీటిని వాడటం వల్ల, కృష్ణా జలాలపై ఒత్తిడి తగ్గి శ్రీశైలంలో నీటిని నిల్వ చేసి రాయలసీమ అవసరాలకు మళ్లించే అవకాశం ఏర్పడింది.

కాగ్ అభ్యంతరాలు – రాజకీయ వివాదాలు పట్టిసీమ టెండర్ ప్రక్రియపై అప్పట్లో కాగ్ కొన్ని అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేసింది. రూ.1,170.25 కోట్ల అంచనా విలువ ఉన్న పనులను రూ.1,427.70 కోట్లకు ఒప్పందం చేసుకోవడం, నిబంధనల సడలింపు వల్ల రూ.199 కోట్ల అదనపు భారం పడిందని నివేదిక పేర్కొంది. అంచనాలు పెంచి కాంట్రాక్టర్లకు దోచిపెట్టారని, పోలవరం పూర్తయితే ఇది నిరుపయోగమవుతుందని ప్రతిపక్షాలు ఆరోపించాయి. అయితే, ఆర్థిక విమర్శలు ఉన్నప్పటికీ, రైతులకు నీటి భద్రత కల్పించడంలో ఈ పథకం కీలక పాత్ర పోషించిందని విశ్లేషకులు స్పష్టం చేస్తున్నారు.

450 టీఎంసీల నీటి తరలింపు 2015లో ప్రారంభమైనప్పటి నుంచి ఇప్పటివరకు దాదాపు 442 నుంచి 450 టీఎంసీల గోదావరి జలాలను కృష్ణా బేసిన్‌కు పట్టిసీమ ద్వారా మళ్లించారు. ప్రస్తుత సీజన్‌లోనూ 20 పంపుల ద్వారా రోజూ 7,080 క్యూసెక్కుల నీటిని తరలిస్తూ కాలువలకు విడుదల చేస్తున్నారు. పోలవరం ప్రాజెక్టు పూర్తిస్థాయిలో అందుబాటులోకి వచ్చే వరకు పట్టిసీమ ఒక నమ్మకమైన ‘మధ్యంతర పరిరక్షణ వ్యవస్థ’గా నిలుస్తుందనడంలో సందేహం లేదు.